ABC NBP - Narodowy Bank Polski
NBP - podstawowe pojęcia
- Narodowy Bank Polski, zwany dalej "NBP", jest bankiem centralnym Rzeczypospolitej Polskiej.
- NBP posiada osobowość prawną i prawo używania pieczęci z godłem państwowym.
- NBP nie podlega wpisowi do rejestru przedsiębiorstw państwowych.
- Działalność NBP jest prowadzona na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej.
- Siedzibą NBP jest Warszawa.
NBP - podstawowe funkcje
- Podstawowym celem działalności NBP jest utrzymanie stabilnego poziomu cen, przy jednoczesnym wspieraniu polityki gospodarczej Rządu, o ile nie ogranicza to podstawowego celu NBP.
- Do zadań NBP należy także:
1) organizowanie rozliczeń pieniężnych,
2) prowadzenie gospodarki rezerwami dewizowymi,
3) prowadzenie działalności dewizowej w granicach określonych ustawami,
4) prowadzenie bankowej obsługi budżetu państwa,
5) regulowanie płynności banków oraz ich refinansowanie,
6) kształtowanie warunków niezbędnych dla rozwoju systemu bankowego,
7) opracowywanie sprawozdawczego bilansu płatniczego oraz bilansów należności i zobowiązań zagranicznych
państwa,
8) wykonywanie innych zadań określonych ustawami.
Organizacja NBP
- Organami NBP są:
1) Prezes NBP,
2) Rada Polityki Pieniężnej,
3) Zarząd NBP.
- Działalność jednostek organizacyjnych NBP podlega rewizji wewnętrznej, którą wykonuje komórka Centrali NBP podporządkowana Prezesowi NBP. Prezes NBP Prezes NBP jest powoływany przez Sejm na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na okres 6 lat.
- Ta sama osoba nie może być Prezesem NBP dłużej niż przez dwie kolejne kadencje.
- Kadencja Prezesa NBP wygasa:
1) po upływie okresu sześcioletniego,
2) w razie śmierci,
3) w razie złożenia rezygnacji,
4) w razie odwołania.
- Odwołanie Prezesa NBP może nastąpić, gdy:
1) nie wypełnia on swych obowiązków na skutek długotrwałej choroby,
2) został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnione przestępstwo,
3) Trybunał Stanu orzekł wobec niego zakaz zajmowania kierowniczych stanowisk lub pełnienia funkcji związanych ze szczególną odpowiedzialnością w organach państwowych.
- Prezes NBP:
1) ustala, w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych i Administracji, zasady przechowywania wartości pieniężnych w bankach i przedsiębiorstwach produkujących znaki pieniężne oraz transportowania
tych wartości przez banki i te przedsiębiorstwa,
2) realizuje zadania wynikające z przepisów o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej. RADA POLITYKI PIENIĘŻNEJ [RPP] - Rada Polityki Pieniężnej ustala corocznie założenia polityki pieniężnej i przedkłada je do wiadomości Sejmowi równocześnie z przedłożeniem przez Radę Ministrów projektu ustawy budżetowej.
- RPP składa Sejmowi sprawozdanie z wykonania założeń polityki pieniężnej w ciągu 5 miesięcy od zakończenia roku budżetowego.
- Kierując się założeniami polityki pieniężnej Rada w szczególności:
1) ustala wysokość stóp procentowych NBP,
2) ustala zasady i stopy rezerwy obowiązkowej banków,
3) określa górne granice zobowiązań wynikających z zaciągania przez NBP pożyczek i kredytów w
zagranicznych instytucjach bankowych i finansowych,
4) zatwierdza plan finansowy NBP oraz sprawozdanie z działalności NBP,
5) przyjmuje roczne sprawozdanie finansowe NBP,
6) ustala zasady operacji otwartego rynku.
- Rada dokonuje ocen działalności Zarządu NBP w zakresie realizacji założeń polityki pieniężnej.
- Rada Polityki Pieniężnej uchwala zasady rachunkowości NBP, przedłożone przez Prezesa NBP.
- W skład Rady wchodzą:
1) Przewodniczący Rady, którym jest Prezes NBP,
2) 9 członków powoływanych w równej liczbie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Sejm i Senat, spośród specjalistów z zakresu finansów.
- Członkowie Rady powoływani są na 6 lat.
|
